SIVILIZATSIYA G‘OYASINING EVOLYUTSIYASI VA UNING IJTIMOIY TARAQQIYOTDAGI O‘RNI
Keywords:
sivilizatsiya, inson sivilizatsiyasi, madaniyat, ijtimoiy taraqqiyot, ma’rifat davri, sivilizatsiyalar tasnifi, madaniyat va sivilizatsiya, Yevropatsentrizm, mustamlakachilik, tarixiy-falsafiy tahlil.Abstract
Mazkur maqolada “inson sivilizatsiyasi” tushunchasining shakllanish jarayoni, uning etimologik ildizlari hamda tarixiy-falsafiy mazmuni ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Sivilizatsiya atamasining XVIII asr Yevropa ma’rifatchiligi davrida ilmiy muomalaga kirib kelishi, uning dastlab ijtimoiy tartib, huquqiy munosabatlar va madaniy hayotning rivojlangan bosqichini ifodalagani yoritiladi. Maqolada sivilizatsiya tushunchasining vaqt o‘tishi bilan moddiy taraqqiyot bilan bir qatorda ma’naviy-axloqiy qadriyatlar, diniy e’tiqodlar, siyosiy institutlar va huquqiy tizimlar majmuini qamrab olgan kompleks tushunchaga aylangani asoslab beriladi.
References
1. Albert Schweitzer. The Philosophy of Civilization, translated by C. T. Campion (Amherst, NY: Prometheus Books, 1987), p. 91.
2. "ASA Statement on the use of 'primitive' as a descriptor of contemporary human groups". Association of Social Anthropologists. Archived from the original on 14 November 2011
3. Heraclides, Alexis; Dialla, Ada (2015). "3 Eurocentrism, 'civilization' and the 'barbarians'". Humanitarian Intervention in the Long Nineteenth Century: Setting the Precedent. Manchester University Press. pp. 31–56. Doi:10.2307/j.ctt1mf71b8.7. JSTOR j.ctt1mf71b8.7. Archived from the original on 29 July 2023. Retrieved 29 July 2023.
4. Cited after Émile Benveniste, Civilisation. Contribution à l'histoire du mot [Civilisation. Contribution to the history of the word], 1954, published in Problèmes de linguistique générale, Éditions Gallimard, 1966, pp. 336–345 (translated by Mary Elizabeth Meek as Problems in general linguistics, 2 vols., 1971).
5. Velkley, Richard (2002). "The Tension in the Beautiful: On Culture and Civilization in Rousseau and German Philosophy". Being after Rousseau: Philosophy and Culture in Question. The University of Chicago Press. pp. 11–30.
6. https://en.wikipedia.org/wiki/Civilization
7. O‘G‘LI, XOLIQULOV MUHAMMAD QAXOR. "GEO-IDEOLOGICAL PROCESSES AND LAWS OF THEIR ORIGIN." International Journal of Philosophical Studies and Social Sciences 4 (2024): 22-27.
8. Xoliqulov, Muhammad Qaxor O’G’Li. "MA’NAVIYAT TUSHUNCHASINING MOHIYATI, UNING JAMIYAT STRUKTURASIDAGI O’RNI VA ROLI." Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences 4.26 (2024): 384-388.
9. Kholikulov, Mukhammad. "Scientific-Theoretical and Philosophical Origin of the Doctrine of Unity in Sufism." (2023).
10. Xoliqulov, MQ va X.N.Jumanov. "GLOBALIZATSIYA JARAYONINING SAN'AT VA BADIIY ADABIYOT VOSITASIDA MILLIY QADRIYATLARGA TRANSFORMATIV TA'SIRI." Luchshie intellektualnye issledovaniya 40.1 (2025): 203-210.
11. Azlarova, Ozodaxon Xasanxonovna. "DAVLATNING KELIB CHIQISHI NAZARIYASI (SIVILIZATSION YONDASHUVLAR MISLIDA)." Analysis of world scientific views International Scientific Journal 3.1 (2025): 141-149.
12. Muhammad, Xoliqulov, and Obruyeva Dilbar. "TALABA YOSHLAR ONGIDA HUQUQIY ONG VA HUQUQIY MADANIYATNI SHAKLLANTIRISHNING KONSEPTUAL ASPEKTINI RIVOJLANTIRISH TENDENSIYALARI." STUDYING THE PROGRESS OF SCIENCE AND ITS SHORTCOMINGS 1.7 (2025): 27-32.