O'SMIRLARNING QURBON BO'LISHI SABABLARI VA NAMOYON BO'LISHI. MUTAXASSISLAR UCHUN ZO'RAVONLIKKA UCHRAGAN JABRLANUVCHILAR BILAN TELEFON ORQALI MASLAHAT BERISH USULLARI.
Keywords:
o‘smirlik davri, zo‘ravonlik qurboni, viktim xulq-atvor, oilaviy tarbiya, adaptatsiya, o‘z-o‘zini baholash, psixologik diagnostika, tengdoshlar bosimi, ijtimoiy muhit, profilaktika.Abstract
Mazkur maqolada o‘smirlarning zo‘ravonlik qurboni bo‘lishiga olib keluvchi psixologik, ijtimoiy va oilaviy omillar tahlil qilingan. O‘smirlikning turli bosqichlarida salbiy muhit, oiladagi nosog‘lom munosabatlar, ota-onalarning axloqsiz turmush tarzi, tengdoshlar tomonidan bezorilik, yolg‘izlik hamda antisosial guruhlarga qo‘shilish kabi omillar zo‘ravonlik xavfini kuchaytirishi yoritilgan. Shuningdek, shaxsning adaptiv salohiyati, oilaviy tarbiya uslubi va o‘z-o‘zini baholash darajasining jabrlanuvchilik xulq-atvoriga ta’siri ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot natijalari o‘smirlarni zo‘ravonlikdan himoya qilishda psixologik diagnostika, profilaktika va oilaviy tarbiya muhim ahamiyatga ega ekanligini ko‘rsatadi.
References
1. Андреева Г.М. Социальная психология. М.: Мысль, 1997. 327 b.
2. Васильев В.Л., Мамайчук И.И. Анализ личности несовершеннолетних жертв половых преступлений. М.: Вопросы психологии. №1. 1993. 127 b.
3. Глейзер Д. Злоупотребления в отношении детей. СПб.: Детская и подростковая психотерапия. / Под редакцией Д.Лэйна, Э.Миллера, 2001. 175b.
4. Дьяченко А.А. Актуальные вопросы виктимологической профилактики реступлений в области половых преступлений // Виктимологические проблемы борьбы с преступностью. Иркутск: 1988. 46 b.
5. Зиновьева Н.О., Михайлова Н.Ф. Психология и психотерапия насилия. Ребенок в кризисной ситуации. СПб.: Питер, 2003. 207 b.
6. Кудрявцев И.А., Сафуанов Ф.С., Тхостов А.Ш., Савина О.Ф. Структурно-иерархическая организация самооценки у аномальных (психопатических) личностей в кризисной ситуации. Мысль: Вопросы психологии, №3. 1991. 57-67 b.
7. Луковцева З. В. Сексуальное насилие. // Насилие и социальные изменения. №1. Под ред. Писклаковой М. А., Синельникова А. А. М.: 2000. 34b.
8. Мамайчук И.И. Экспертиза личности в судебно-следственной практике. Учебное пособие. СПб.: Питер. 2002. 76b.
9. Мельникова Э.В. Дети и подростки – жертвы негативных явлений. М.: 2005. 156 b.
10. Морозова Н.Б. Психические расстройства и их роль в виктимном поведении детей и подростков. М.: Просвещение. 2003. 227с.
11. Мудрик А.В. Введение в социальную педагогику. Пенза, 1994. 308b.
12. Насилие и социальные изменения./ Под. ред. М.Писклаковой, А.Синельникова. М., 2000. 34b.
13. Реан А.А., Коломинский Я.Л. Социальная педагогическаяпсихология. СПб.: Питер, 2000. 302b.
14. Середа Н. «Настолько широко, что даже и не видно» //Насилие и социальные изменения. №2. Под ред. Писклаковой М., Синельникова А. М., 2000. 34b.
15. Синельников А., Середа Н. Безопасность подростков и здоровые отношения. Модельная программа ранней профилактики насилия. М., 2002. 52с.