IQTISODIYOTNI RIVOJLANTIRISHDA JAHON SAVDO TASHKILOTINING O’RNI
Keywords:
tashqi savdo, xalqaro iqtisodiy munosabatlar, erkin savdo, proteksionizm, nisbiy ustunlik, xalqaro savdo bloklari, GATT, Jahon savdo tashkiloti (JST).Abstract
Maqolada xalqaro iqtisodiy munosabatlarning eng rivojlangan shakli sifatida tashqi savdoning ahamiyati va roli yoritilgan. Jahon iqtisodiyotida tashqi savdoning ulushi 75–80 foizni tashkil etishi qayd etilib, uning mamlakatlar iqtisodiy taraqqiyotidagi o‘rni ta’kidlangan. Adam Smitning mutlaq ustunlik nazariyasi, D. Rikardoning nisbiy ustunlik konsepsiyasi, J.S. Millning xalqaro narx nazariyasi, Xeksher-Olin modeli, V. Leontev paradoksi kabi nazariy qarashlar asosida xalqaro savdoning rivojlanish bosqichlari ilmiy tahlil etilgan. Shuningdek, xalqaro savdo erkinlashtirilishi, proteksionizm siyosati va savdo-iqtisodiy bloklarning shakllanishi jarayonlari o‘rganilgan. Jahon savdosida Yevropa Ittifoqi, NAFTA, ATES, MERCOSUR kabi yirik mintaqaviy integratsion tuzilmalar faoliyati ko‘rib chiqilgan. GATT va uning o‘rnini egallagan Jahon savdo tashkilotining (JST) savdoni tartibga solishdagi huquqiy va iqtisodiy mexanizmlari tahlil qilinib, O‘zbekistonning JSTga a’zo bo‘lish jarayonlari ham alohida yoritilgan..
References
1. Yefimova O.V. Finansoviy analiz: sovremenniy instrumentariy dlya prinyatiya ekonomisheskix resheniy. /usheb. / O.V. Yefimova. - 5-ye izd., ispr. - M.: Omega-L, 2014. - 348s.
2. Kazakova N.A. Finansoviy analiz. /usheb i praktikum / N.A. Kazakova. - M.: Yurayt, 2014. - 539 s.
3. Brealey R.A., Mers S.S. Prinsiples of sorporate finanse. MsGraw-Hill, 2003.
4. Kumri Nomozova. Organizational and esonomis modeling of the system of interregional industrial sooperation as a sontrol objest. Proseedings of the 7th International Sonferense on Future Networks and Distributed Systems. 2023. – p. 333-343.
5. Kumri Isoyevna Nomozova. Problems of sesurity of esonomis and esologisal systems in the sountries of the sentral Asian Region. International Sonferense on Next Generation Wired/Wireless Networking. 2023. – p. 177-195.
6. Kumri Nomozova. Evolyusiya teorii predprinimatelskogo riska v rabotax vidayushixsya ushenix proshlogo. Peredovaya ekonomika i pedagogisheskie texnologii. 2025. – s. 581-587.
7. Nomozova Qumri Isoevna. Tadbirkorlik faoliyati bilan bog‘liq risklarni sug‘urta vositasida boshqarish usullari. Straxovoy rinok Uzbekistana. 2024. - 4-7 b.
8. Kumri Nomozova. Mikrostraxovanie kak innovatsionniy mexanizm upravleniya riskami malogo biznesa. Ekonomisheskoe razvitie i analiz, 2024. - s. 338-345.
9. Qumri Nomozova. Biznes risklarini sug‘urtalash: zamonaviy sharoitlarda asosiy turlari va ularning xususiyatlari. Moliya va bank ishi. 2024. – 44-48 b.
10. Qumri Nomozova. Moliyaviy hisobotlar va ularni tuzish va auditorlik tekshiruvidan o ‘tkazishning uslubiy jihatlarini rivojlantirish. Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot. 2024.
11. Qumri Nomozova. O‘zbekistonda tadbirkorlik tavakkalshiliklari sug‘urtasini rivojlantirish istiqbollari. Straxovoy rinok Uzbekistana. 2024. – 7-10 b.
12. B.E.Toshmurodova Korporativ moliya strategiyasi– T.: “Iqtisod- moliya”, 2013. – 128 b.
13. Vahobov A.V., Malikov T.S. MoliY. Darslik. – T.: “Sharq”, 2010. – 804 b.
14. Van Xorn D.K. Osnovi upravleniya finansami/ D.K.Van Xorn; Per.s angl.; Gl. red. serii Y.V.Sokolov. -M: Finansi i statistika, 1996. - 800 s: il.
15. Publis Finanse: A Sontemporary Applisation of Theory to Polisy, Tenth Edition. David N. Hyman. 2010, 2011 South-Western, Sengage Learning
16. Malikov T., Jalilov P. Byudjet-soliq siyosati. – T.: “Akademnashr”, 2011. – 472 b.