O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI NEFT VA GAZ KONLARIDA TEXNOGEN XAVFLARNI BOSHQARISHNING USLUBIY JIHATLARI
Keywords:
texnogen xavf, sanoat xavfsizligi, neft-gaz majmuasi, vodorod sulfid, xavfli ishlab chiqarish obyekti, xavflarni boshqarish, himoya choralari, samaradorlik, O‘zbekiston Respublikasi.Abstract
maqolada O‘zbekiston Respublikasi neft-gaz majmuasi obyektlarida, jumladan, vodorod sulfidli muhitga ega obyektlarda texnogen xavflarni boshqarishning uslubiy jihatlari ko‘rib chiqilgan. Sanoat xavfsizligini ta’minlashda xavfga yo‘naltirilgan yondashuvni qo‘llash zarurati asoslab berilgan. Avariyalar ehtimoli, oqibatlar ko‘lami va xavfni kamaytirish xarajatlarini hisobga oluvchi umumiy zarar modeli hamda himoya choralarining samaradorlik mezoni taklif etilgan. Oldini olingan xavf ko‘rsatkichlaridan foydalanish boshqaruv qarorlarining asosliligini va loyihalarning investitsiyaviy shaffofligini oshirishi ko‘rsatib o‘tilgan. Taklif etilgan yondashuv ishlab chiqarish nazorati, sanoat xavfsizligi ekspertizasi va xavfli ishlab chiqarish obyektlarini modernizatsiya qilishni rejalashtirishda qo‘llanilishi mumkin.
References
1. O‘zbekiston Respublikasining 2006-yil 28-sentyabrdagi “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi to‘g‘risida”gi O‘RQ-57-sonli Qonuni // O‘zbekiston Respublikasi qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi.
2. “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2008-yil 10-dekabrdagi 271-sonli qarori // O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi.
3. “Xavfli ishlab chiqarish obyektlarining sanoat xavfsizligi to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirishga doir keyingi chora-tadbirlar to‘g‘risida: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 19-maydagi 291-sonli qarori // O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi.
4. Tarkibida vodorod sulfidi ko‘p bo‘lgan neft, gaz va gaz kondensati konlarini qidirish hamda o‘zlashtirishda ishlarni xavfsiz olib borish bo‘yicha yo‘riqnomani tasdiqlash to‘g‘risida: O‘zbekiston Respublikasi Davlat geologiya va mineral resurslar qo‘mitasi, “Sanoatgeokontexnazorat” davlat inspeksiyasi va “O‘zbekneftgaz” MXKning 2007-yil 26-dekabrdagi 244, 12, 34-sonli qarori // O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi.
5. Akimov V. A., Lesnix V. V., Radayev N. N. Texnik tizimlarning ishonchliligi va texnogen xavf. – M.: Delovoy ekspress, 2002. – 368 b.
