YONG‘IN XAVFINI MAVSUMIY OMILLAR ASOSIDA KOMPLEKS BAHOLASH METODIKASI
Keywords:
yong‘in xavfi, fasliy koeffitsiyent, yong‘in indeksi, xavf indikatori, og‘irliklash, prognozlash, normallashtirish, elektr yuklamasi, quruq biomassa, profilaktikaAbstract
Maqolada yong‘in xavfini oldindan baholashda yil fasllariga xos xavf omillarining o‘zgaruvchanligini hisobga olishga asoslangan matematik yondashuv taklif etilgan. Asosiy g‘oya bir xil indikatorlarning qish, bahor, yoz va kuz davrlaridagi ahamiyati bir xil emasligini fasliy og‘irlik koeffitsiyentlari orqali ifodalashdan iborat. Modelda isitish tizimlarining holati, elektr tarmog‘i yuklanishi, quruq biomassa, tashqi harorat va shamol omillari 0–1 oralig‘ida normallashtirilib, eksponensial transformatsiya orqali 0–100 shkaladagi integral yong‘in xavfi indeksiga birlashtiriladi. Yondashuv xavf darajasini son jihatdan baholash bilan birga, uning shakllanishiga eng katta ta’sir ko‘rsatayotgan omillarni aniqlash imkonini beradi.
References
Roads J., Fujioka F., Chen S., Burgan R. NCEP-ECPC monthly to seasonal US fire danger forecasts // International Journal of Wildland Fire. – 2010. – Vol. 19. – P. 399–414.
2. Agbola S.B., Falola O.J. Seasonal and locational variations in fire disasters in Ibadan, Nigeria // International Journal of Disaster Risk Reduction. – 2021. – Vol. 54. – 102035.
3. Li M., Allinson D., He M. Seasonal variation in household electricity demand // Energy and Buildings. – 2018. – Vol. 179. – P. 292–300.
4. U.S. Fire Administration. Residential Building Electrical Fires (2014–2016). – 2018.
5. NFPA. Fire Analysis and Research: Electrical Fires and Seasonal Fire Patterns. Quincy, Massachusetts: National Fire Protection Association.
6. ISO 31000:2018. Risk management — Guidelines. International Organization for Standardization, Geneva, 2018.


