N2,N3-GEKSAMETILEN BIS [(N-NITROANILINIL)- N2,N3-FENIL-TIOMOCHEVINA)-MOCHEVINA]NI HOSIL BO‘LISH UNUMIGA TURLI OMILLARNI TA’SIRI
Keywords:
N2,N3-geksametilen bis[(n-nitroanilinil)- N2,N3-(fenil-tiomochevina)-mochevina], DMFA, Trietilamin, fenilizotiosionat, Geksametilen diizosiyanat, N-nitroanilin, IQ-spektr, ¹H-YaMR va ¹³C-YaMR spektr. Etilasetat, 80 ml 10% li NaOH eritmasi,unum, haroratAbstract
N2,N3-geksametilen bis[(n-nitroanilinil)- N2,N3-(fenil-tiomochevina)-mochevina] hosilasi sintez qilingan va sintez jarayoniga katalizator tabiati va konsentrasiyasi, vaqt davomiyligi va harorat ta'sirlari oʻrganilgan. Katalizator sifatida (Pirimidin (C₄H₄N₂), Piridin (C₅H₅N), TEDA(C2H4)3N2, TEA (C2H5)3N) turli xil konsentrasiyalari (5,0-40,0 mass.%) dan foydalanilgan. Katalizator TEA (C2H5)3N ning konsentrasiyasi 25 % boʻlganda N2,N3-geksametilen bis[(n-nitroanilinil)- N2,N3-(fenil-tiomochevina)-mochevina] ning hosil boʻlish unumi yuqori chiqqanligi aniqlangan. Mahsulot unumiga vaqt davomiyligi (1-12 soat) ning ta'siri ham oʻrganilgan. Mahsulot unumi 6 soat davomida yuqori boʻlishi aniqlangan. Bundan tashqari mahsulot unumiga haroratning ta'siri (10-600С) oraliqlarida ham oʻrganilgan. N2,N3-geksametilen bis[(n-nitroanilinil)- N2,N3-(fenil-tiomochevina)-mochevina] ning unumi 6 soatda 300С da yuqori unum bilan chiqishi aniqlangan. Sintez qilingan moddaning tuzilishi IQ- va YaMR-spektroskopik tahlil usullari bilan oʻrganilgan va tasdiqlangan.
References
1. Махсумов А.Г., Холбоев Ю.Х., Валеева Н.Г. “Синтез, технология, свойства производных бис-мочевин и их применение”, Монография, Латвия, Рига, 2019. - С.1-118.
2. Khatamova M.S., Makhsumov A.G. “Modern achievements in the synthesis of bis(alkyl)–carbamate derivatives and their properties”// J. Chemical.Kazakhstan. Special issue- Almaty, 2007.- P.120-124.
3. Xayitov J., Makhsumov A., Ismailov B. “Synthesis and properties of N,N1-hexamethylene-bis-urea derivatives” Universum Chemistry & Biology, 2023.
4. Kodirov H.E. “Synthesis of sulfomethylated urea/thiourea derivatives and their applications” Chemical Journal of Uzbekistan, 2016.
5. Мухиддинов Б.Ф., Махсумов А.Г., Тоштемиров Ф.А., Оликулов Ф. Ж. Cинтез и ик спектроскопическое исследование производных тиомочевины Universum: химия и биология. М. 4-9 ст.
6. Toshtemirov F.A., Muxiddinov B.F., Maxsumov A.G., Nosimmetrik N-(difenilamidometil)-N'-(dietilaminometil) tiomochevina hosilasining yangi sintetik yondashuvi. “Kimyo sanoati va kimyoviy texnologiyaning muammolari va innovatsion yechimlari” Respublika ilmiy-amaliy anjumani, 23-24-may, 2025-yil Navoiy; b. 258-260.
7. Toshtemirov F.A., Muxiddinov B.F., Maxsumov A.G., N-(difenilamidometil)-N'-(dietilaminometil) tiomochevinaning IQ spektroskopik tahlili.. “Kimyo sanoati va kimyoviy texnologiyaning muammolari va innovatsion yechimlari” Respublika ilmiy-amaliy anjumani, 23-24-may, 2025-yil Navoiy; b. 260-263.
8. Toshtemirov F.A., Muxiddinov B.F., Maxsumov A.G‘., Xudoyberdiyeva K.F., N2,N3-Geksametilen bis [(n-nitroanilin), N2,N3-(fenil tiomochevina) mochevina] sintezini o‘rganilganlik darajasi: adabiyotlar tahlili. “Kimyo sanoati va kimyoviy texnologiyaning muammolari va innovatsion yechimlari” Respublika ilmiy-amaliy anjumani, 23-24-may, 2025-yil Navoiy; b. 255-258.
9. Matea Vlatković, Ben L. Feringa., Unclicking of thioureas: Base catalyzed elimination of anilines and isothiocyanates from thioureas https://doi.org/10.1016/j.tet.2019.02.035, Tetrahedron Volume 75, Issue 14, 5 April 2019, Pages 2188-2192
10. A.G. Maxsumov, F.A.Toshtemirov, B.F. Muxiddinov, “N2,N3-geksametilen bis [(n-nitroanilinil)-N2,N3-(fenil-tiomochevina)-mochevina]ni sintezi va IQ-spektroskopik tahlili”, Tovarlar kimyosi hamda xalq tabobati muammolari va istiqbollari mavzusidagi xii “Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari”Andijon, 2025, 11 sentabr; b.350-353.
